pionierzy

HISTORIA OSIEDLA

Historia osiedla

Pierwsze wzmianki o wzniesieniu leżącym dziś w granicach dzisiejszego Jastrzębia pochodzą z 1305r. Wzniesienie to zwano Bożą Górą i taka nazwa jest używana do dzisiaj. Miejscowość jest również związana z legendą o właścicielu tych ziem zwanym Czarnym Rycerzem, który napadał na kupców przemierzających te tereny.

Okres świetności Jastrzębie przeżyło w II połowie XIXw. W 1859r. podczas wierceń w poszukiwaniu złóż węgla , przypadkowo natrafiono na źródła solanki jodowo-bromowej. W 1861r. zostało otwarte uzdrowisko. Do rozkwitu uzdrowiska przyczynił się jego właściciel dr Mikołaj Witczak (1857-1918), który wprowadził nowoczesną metodę lecznictwa balneologicznego. Kurort uzyskał znaczące miejsce wśród uzdrowisk europejskich. Rozwój uzdrowiska nastąpił w 1922r. po przyłączeniu tych ziem do państwa polskiego. W czasie II wojny światowej w ośrodkach sanatoryjnych hitlerowcy organizowali szpitale wojskowe. Po wojnie obiekty odremontowano i uruchomiono uzdrowisko. W 1951r. rozpoczęto intensywne badania geologiczne, które doprowadziły do budowy kopalń węgla koksującego. „Jastrzębie” (1962r.) „Moszczenica” ( 1965r.) „Zofiówka” (1969r.) „Borynia” (1971r.) „Pniówek” (1974r.). Roboty eksploatacyjne spowodowały zanik i ucieczkę wód mineralnych. Jastrzębie z uzdrowiskowej miejscowości stało się miastem kopalń.

Prawa miejskie otrzymało 30 czerwca 1963r. Miasto obejmuje 15 osiedli oraz obszary okolicznych sołectw. W najnowszej historii Polski miasto odegrało znaczącą rolę. 3 września 1980r. zostały podpisane Porozumienia Jastrzębskie w cechowni KWK „Zofiówka” dawniej („Manifest Lipcowy”) kończące strajk górników. Wydarzenia te zapoczątkowały zmiany społeczno-gospodarcze w kraju i na świecie. Od 1998r. miasto jest członkiem Euroregionu „Śląsk Cieszyński”. Miastami patronackimi są Hawirzow i Karwina w Republice Czeskiej oraz Tourcoing we Francji. Pod koniec lat 50-tych wybudowano pierwsze osiedle w Zdroju , następne Przyjaźń przy kopalni „Jastrzębie”. Trójkę budowano w latach 1966 – 1972, na terenie pagórkowatym w przyspieszonym tempie. Bloki powstawały jak „grzyby po deszczu”. Wokół trzeciego osiedla tworzyło się centrum. Osiedle III dzieli się na Pionierów i Gwarków.

Pionierów wyróżnia się różnorodną budowlą, na zróżnicowanych wzniesieniach. Ulice wytyczono w linii prostej lub łukowatej w kształcie podkowy. Bloki są wysokie i niskie, kwadratowe i prostokątne. Budynki były bardzo szybko zaludniane , tereny wokół były nie uporządkowane. Ulicami przemieszczało się dużo samochodów i sprzętu budowlanego. Tereny przypominały wielki plac budowy, wieczorami gdy zapadała cisza słychać było pracujące dźwigi, które podnosiły i ustawiały wielkie płyty. Najczęściej to była ściana jakiegoś pomieszczenia. Najwięcej trudności sprawiało nam gliniaste błoto, które było wszędzie, dzieci niejednego buta w nim zostawiły. W innych miejscowościach rozpoznawano nas po ubrudzonych butach. Nie było żadnej zieleni, sadziliśmy każde drzewko, które nam przywieźli. Najwięcej było topoli, bo szybko rosły, teraz wszystkie się wycina. Ludność nowego Jastrzębia stanowi konglomerat wszystkich krain Polski, nawet nazwy ulic mają przypominać regiony z całej Polski, to ulice: Śląska, Mazurska, Łowicka, Kurpiowska, Kaszubska, Warmińska, Pomorska, Mazowiecka, Podhalańska.

                                                                                  Opracowała 19.12.2010:   Maria SUNITA